مصرف قرص امگا 3 باعث چاقی می شود یا لاغری؟

قرص های امگا 3 به عنوان یک مکمل تغذیه ای شناخته می شوند که تاثیرات متعددی بر روی سلامتی و متابولیسم بدن دارند. این اسیدهای چرب ضروری می توانند به بهبود عملکرد قلب، کاهش التهاب و کمک به سلامت مغز کمک کنند. اما سوالی که بسیاری از افراد مطرح می کنند این است که آیا مصرف قرص امگا 3 باعث چاقی می شود یا لاغری؟

جواب کوتاه این است که امگا 3 در دوز معمول نه چاقی می آورد و نه به تنهایی لاغر می کند. یک کپسول هزار میلی گرمی روغن ماهی حدود ۹ کیلوکالری انرژی دارد که در وزن اثری ندارد. در فراتحلیلی از ۲۱ کارآزمایی روی افراد چاق و دارای اضافه وزن، روغن ماهی وزن و شاخص توده بدنی را کم نکرد، ولی نسبت دور کمر به باسن را پایین آورد. وقتی همراه رژیم و ورزش مصرف شد، دور کمر هم کمتر شد. [1]

قرص امگا 3 چیست؟

امگا 3 یک اسید چرب ضروری از خانواده اسیدهای چرب غیراشباع و مفید است که بدن انسان قادر به تولید آن نیست و باید از طریق غذا تأمین شود. این اسید چرب دارای دو منبع اصلی گیاهی و حیوانی است. آلفالینولنیک اسید (ALA) منبع گیاهی امگا 3 است و در بذر کتان، گردو، سبزیجات برگ دار و روغن های گیاهی مانند روغن کانولا یافت می شود. در مقابل، ایکوزاپنتانوئیک اسید (EPA) و دوکوزاهگزانوئیک اسید (DHA) از منابع حیوانی به شمار می روند و در غذاهای دریایی و برخی ماهی ها مثل قزل آلا، سالمون، ساردین و ماهی تن وجود دارند.

بدن فقط بخش کوچکی از آلفالینولنیک اسید را به EPA و DHA تبدیل می کند، کمتر از ۱۵ درصد. برای همین کسی که ماهی نمی خورد با گردو و بذر کتان به سطح کافی EPA و DHA نمی رسد و مکمل روغن ماهی یا روغن جلبک برایش منطقی تر است. [2]

این اسیدهای چرب بخشی از رژیم غذایی سالم هستند و گاهی کنار قرص کاهش وزن هم معرفی می شوند. اثر اصلی آن ها روی چربی خون و التهاب است و تغییر چشمگیری در عدد ترازو ایجاد نمی کنند. با این حال، برای تأثیر مثبت بر کاهش وزن، باید به رژیم غذایی کلی و سبک زندگی فرد نیز توجه شود.

مصرف قرص امگا 3 چه خواصی به همراه دارد؟

امگا 3 در ترکیب خیلی از مکمل های لاغری هم دیده می شود و در مطلب بهترین قرص لاغری هم به آن پرداخته ایم. شناخته شده ترین و قطعی ترین اثر آن پایین آوردن تری گلیسیرید خون است. از مهم ترین خواص امگا 3 می توان به موارد زیر اشاره کرد:

کاهش التهاب: کمک به کاهش التهابات مزمن در بدن.

سلامت قلب: مکمل امگا 3 خطر حمله قلبی و مرگ قلبی را کمی کم کرد، ولی روی سکته مغزی اثر معناداری ندارد

سلامت مغز: DHA بخش مهمی از ساختار مغز است، ولی در کارآزمایی ها مکمل امگا 3 حافظه سالمندان سالم را بهتر نکرد و پیشرفت آلزایمر را هم کند نکرد.

سایز دور کمر: روغن ماهی در فراتحلیل ها وزن را کم نکرده، ولی کنار رژیم و ورزش به کم شدن دور کمر کمک کرده است. [1]

سلامت مفاصل: در آرتریت روماتوئید، امگا 3 در بعضی مطالعات نیاز بیماران به داروهای ضدالتهاب را کمتر کرده، ولی اثر ثابتی روی درد و سفتی مفاصل نشان نداده است.

تنظیم قند خون: مرور ۸۳ کارآزمایی با بیش از ۱۲۱ هزار نفر نشان داد امگا 3 روی قند خون، هموگلوبین A1c و مقاومت به انسولین اثر قابل توجهی ندارد و خطر ابتلا به دیابت را هم کم نمی کند. امگا 3 جای داروی دیابت را نمی گیرد. [3]

امگا 3 را چقدر و چطور مصرف کنیم؟

روی برچسب بیشتر کپسول ها عدد ۱۰۰۰ میلی گرم نوشته شده، ولی این عدد مقدار کل روغن ماهی است. چیزی که اهمیت دارد مقدار EPA و DHA است که در یک کپسول معمولی روغن ماهی حدود ۱۸۰ میلی گرم EPA و ۱۲۰ میلی گرم DHA است. موقع خرید، این دو عدد را روی برچسب پیدا کنید و محصولات را بر اساس آن ها مقایسه کنید.

سازمان غذا و داروی آمریکا مصرف تا ۵ گرم EPA و DHA در روز از مکمل را بی خطر می داند، ولی روی برچسب مکمل ها بیشتر از ۲ گرم در روز توصیه نمی شود.

عوارض امگا 3 معمولاً خفیف است، مثل طعم ماهی در دهان، بوی بد دهان، سوزش سر دل، حالت تهوع، اسهال و سردرد. در کسانی که بیماری قلبی دارند یا در خطر بالای آن هستند، مصرف ۴ گرم در روز برای چند سال خطر فیبریلاسیون دهلیزی را کمی بالا برده است.

اگر وارفارین مصرف می کنید، دوزهای ۳ تا ۶ گرم در بیشتر مطالعات اثر مهمی روی انعقاد خون نداشته، ولی بهتر است بعد از شروع امگا 3 آزمایش INR شما بررسی شود. روغن کبد ماهی علاوه بر امگا 3 ویتامین A و D هم دارد، پس اگر مکمل ویتامین دیگری مصرف می کنید یا باردار هستید، قبل از مصرف آن با پزشک مشورت کنید. [2]

فرض کنید ۴۵ ساله هستید، ۱۲ کیلو اضافه وزن دارید و در آزمایش اخیرتان تری گلیسیرید ۲۵۰ میلی گرم در دسی لیتر بوده است. امگا 3 برای عدد تری گلیسیرید شما مفید است، ولی ۱۲ کیلو را کم نمی کند. برنامه منطقی برای شما رژیم کم کالری و تحرک روزانه است و اگر برای کنترل اشتها کمک لازم دارید، یک قرص لاغری مناسب را با نظر پزشک کنار آن بگذارید. در این برنامه، امگا 3 نقش کمکی برای چربی خون دارد و جای قرص لاغری را نمی گیرد.

بازبینی علمی محتوا:

این مطلب توسط تیم محتوای فرازطب با استناد به منابع معتبر علمی و پزشکی که در متن به آن ها لینک داده شده بازبینی و بروزرسانی شده است.

آخرین بازبینی: مهر ۱۴۰۵